Ανταποκρίσεις Απόστολου Θηβαίου, Σπουδές γλυπτικής

thiveos24.6.14

fav-3

Ανδρέας Εμπειρίκος

Αυτά τα ελάσματα, οι εξωφρενικές, μηχανικές κινήσεις που χώρεσαν μες σε ποίηματα. Την όψη της απάντησαν ξανά σε τίτλους παράξενων ποιημάτων. Λέξεις κοντά στα υποθαλάσσια πλάσματα και τους έξαλλους ρυθμούς. Αυτά τα χυτά από χάλυβα, μπρούντζο, καθαρό σίδερο, αυτά που ξαπλώνουν σε κήπους, περιστύλια και δασικά ξέφωτα, αυτά τα γλυπτά σταγόνες, άνθρωποι από πολύ μακριά, μητέρες ριγμένες κάποτε στα κρεββάτια του έρωτα.

Είδαν την ποίηση να πλάθει ξανά την εποχή του μετάλλου, τις μαγνητικές νύχτες, αρχικά γράμματα υψωμένα στον ορίζοντα.

 Τίποτε δεν θα συγκρατούσε όμως τα ποιήματα. Οι γλύπτες άκουγαν τις εκφωνήσεις, αιώνες μετά και εμπύρρετοι εργάζονταν, εξαντλούνταν, ερμηνεύοντας τα σπάνια μάτια και τις γωνιές του ερωτικού σου σώματος.Ανυποψίαστοι δεν συλλογίστηκαν πως στα νησιά κρύβονται αγάλματα, καλοκαίρια και ευκαιρίες, κραυγές ανθρώπων απ΄τις πιο αγνές και ανεξέλεγκτες εποχές.  Πέρα απ΄τα σίδερα και τις πόλεις που ξυπνούν, τις αυτοπροσωπογραφίες, την όψη της Ιουδήθ, μ΄αισθητικά κριτήρια Λωτρέκ, αυτά τα ελάσματα που γεννιούνται στα στόματά μας, αυτά τα εξαρτήματα είναι κάτι περισσότερο από μια τολμηρή, γλυπτική εκδοχή. Αυτά τα ποίηματα καταλήγουν στ΄ανθρώπινο σώμα, τη μόνη και ικανή, δημιουργική μηχανική αυτού του κόσμου. Αυτά τα ποίηματα γίνονται τραγούδια στα μεγάφωνα των ποντοπόρων πλοίων, λέξεις πριν την εισβολή στο ιερό μιας Αιγυπτιακής κόρης που γερνά στην Ελβετία των ασυρμάτων. Αυτά τα ποίηματα αφήνουν τις αυτιστικές, πολύστροφες κινήσεις, ξεπερνούν τα υλικά τους και καθιερώνουν μια διάλλεκτο αποκαλυπτική. Η τελική επιστροφή στην κοιτίδα του κορμιού σου θα γίνει μες σε φωτισμούς, εξώστες, ερωτικά σχήματα, ο αξεπέραστος, ερωτικός φορμαλισμός, οι συαρτήσεις του έρωτα που παράγουν πόλεις κάθετες, έξαλλα τοπία, έξαλλα τοπία. Τα ποίηματα του Ανδρέα Εμπειρίκου καταλήγουν στην επιφάνεια του έρωτα, για να χαθούν ολοκληρωτικά μες σ΄αυτόν, λησμονώντας τις ακαμψίες και τη θεωρητική πλαστικότητα.

Ποτέ τέτοια τέχνη, ποτέ τέτοιοι δεσμοί. Τα ποίηματα της Άνδρου, όσα συνοψίζονται στο πρόσωπο της έφηβης, σε μια απόμακρη παραλία, σε μια έρημο, αυτά τα μεταλλεία που μας αφήνουν κρατήρες, τρέφουν και τρέφονται, καταργώντας όρια και μονομέρειες. Ξεπερνούν τα ρεύματα, τίποτε δεν υποκαθιστούν, είναι ποίηματα σπουδαία, όπως κάθε προσευχή. Αυτές τις αγνές ώρες, ώρες θανάτου και θεών, είναι που φτιάχνονται σύμπαντα και ακυρώνονται θωρήματα αιώνων. Αυτές τις στιγμές κατακτιούνται ελευθερίες, συλλαμβάνονται τ΄απόφωνα της ψυχής, η αληθής καταγωγή της. Δεν είναι γλυπτικός, είναι από λέξεις και έναν σφυγμό σαν αγωνία ανίκητη που σταματά τις ανάσες. Τότε είναι που εγκαταλείπεται λοιπόν ο κόσμος και είναι θρησκεία η ελευθερία του υλικού και του αισθήματος.

Σ΄ένα βαθύ, θρυλικό επίπεδο ο Ανδρέας Εμπειρίκος ήταν, είναι και παραμένει γλυπτικός. Σ΄αυτήν την εκδοχή και ακόμη μες στο ρυθμό που υπήρξε αληθινά για μια μονάχα φορά, στην ακμή της εφηβείας, σ΄αυτά τα σπαράγματα που σβήνουν καθώς μακραίνουμε μας επιστρέφεί η τέχνη του. Όταν αναπλάθεται εκείνη η ζωή και όταν στο σώμα σου φοράς όλες τις αγάπες και όλους τους τροπικούς. Ο Ανδρέας Εμπειρίκος δεν αγάπησε ποτέ οράματα, όπως το τέλος του αιώνα. Ο Ανδρέας Εμπειρίκος δεν μίλησε ποτέ στα παιδιά γι΄αυτές τις φαντασίες. Η καρδιά του πνίγόταν γελώντας μες στους έρωτες. Η ποίησή του κατευθύνεται στα σώματα, έτσι διαβάζεται, παθητική, πάντα υποκλίνουσα στα σήματα από τους γκρεμούς των καρπών.

vintage_under2

©Απόστολος Θηβαίος
Ο Ανδρέας Εμπειρίκος σε φωτογραφία της περιόδου 1925-1927, από Το Βήμα 22.09.2013

favicon

Στηρίξτε την προσπάθειά μας με ένα απλό like στο facebook. Ευχαριστούμε

favicon

 

Comments Off

Filed under Ανταποκρίσεις, Δοκίμιο, ελληνική λογοτεχνία, ποίηση