«Παιδεία θεατρική εστίν» της Μαρίας Πανούτσου, μέρος 27ο

panoutsou21.3.18

I want to be with those who know secret things or else alone.”
Rainer Maria Rilke

fav_separator

VIRTUE?

Η τελειοποίηση της κίνησης δεν είναι
VIRTUOSITY

Είχα  υποσχεθεί  ότι  το αφιέρωμα στον Γκροτόφσκυ και στο εργαστήρι στην Πολωνία, θα είχε και ένα πρακτικό μέρος με ασκήσεις. Από το αφιέρωμα θα  καταλάβατε ότι κάτι τέτοιο δεν μπορεί να γίνει  με λέξεις  και βέβαια το γνώριζα και εγώ εξ αρχής. Ο λόγος που το υποσχέθηκα είναι ότι  ήθελα να αναφερθώ,  στην ενότητα  των  ασκήσεων.

Οι ασκήσεις  στόχο έχουν την απελευθέρωση του σώματος,  την ετοιμότητα του σώματος  ώστε να  μπορεί  να ανταποκριθεί στο κάλεσμα  σκέψεων και συναισθημάτων,  με αποτελεσματικό και  δημιουργικό τρόπο.   Με την άσκηση  ο άνθρωπος ανακαλύπτει τις κρυμμένες δυνατότητες που υπάρχουν. Οι δυνατότητες αυτές είναι  ψυχοσωματικές. Κανονικά δεν θα έπρεπε να διαχωρίζουμε σώμα και ψυχή, μυαλό και καρδιά.  Όλα είναι  όργανα που συνεργάζονται με θαυμαστή  ακρίβεια για να ένα αποτέλεσμα.  Ένα θαύμα  μέσα σε τόσα άλλα θαύματα, ο άνθρωπος   αναζητά  τον λόγο της ύπαρξής του. Ο Γκροτόφσκυ όπως οι ποιητές, οι καλλιτέχνες και οι επιστήμονες αλλά και οι απλοί άνθρωποι αναζητούν  κάτι που συχνά δεν ξέρουν τι ακριβώς ψάχνουν.

Οι ασκήσεις  χρειάζονται  συγκέντρωση,   αυτοπειθαρχία, πίστη,      συνέχεια, επιμονή και υπομονή,  επανάληψη με στόχο την ακρίβεια και την τελειοποίηση. Δεν αντιμετωπίζουμε τις ασκήσεις  ως επανάληψη αλλά  ως  μια   νέα προσέγγιση σε κάτι  που δεν γνωρίζουμε.  Αντιμετωπίζουμε τις αδυναμίες μας και τις ατέλειες μας ως ένα επιπλέον στοιχείο, για την πρόοδο μας.   Δεν πετάμε τίποτα από το σώμα, δεν κρύβουμε τίποτα.

Οι ασκήσεις  δεν είναι αυτοσκοπός αλλά ένα πλαίσιο μέσα στο οποίο καλούμαστε να δράσουμε ως  δημιουργικά  άτομα και    ευδοκιμούν αν έχουμε μια  σφαιρική εικόνα του πως λειτουργεί το σώμα μας. Το διάβασμα και η ενημέρωση είναι  επίσης απαραίτητα.

Η τέχνη  ξεκινά από  το χάος για να  δημιουργήσει τον Κόσμο της.  Έναν κόσμο   παροδικό γι’ αυτό και μοναδικό. Τίποτα δεν μένει αναλλοίωτο.  Η προσέγγιση του ‘Κόσμου’ βοηθά να εξερευνήσουμε το συγκεκριμένο. Οι ασκήσεις  είχαν διαφορετικούς δασκάλους στο εργαστήρι  όπου προσωποποιούσαν  μια διαφορετική πρόταση σε ό τι ενδιαφέρει το άνθρωπο –ηθοποιό καλλιτέχνη. Η πλαστικότητα, η  δυναμική, η σχέση  του σώματος με τον χώρο,  η πρακτική,  η  σύνθεση,   ο αυτοσχεδιασμός, η τεχνική,  η φωνή, τα ακροβατικά,  ετοιμάζουν  ένα σώμα   που μπορεί  να εκφράσει  πολύεπίπεδα συναισθήματα και να προτείνει  άπειρες εικόνες και φόρμες.

Την περίοδο της δουλειάς  στο  εργαστήρι,  άλλαξα  τρεις φορές το  δέρμα μου  όπως ακριβώς   συμβαίνει όταν  καίγεται κανείς  από τον ήλιο,  λόγω της μεγάλης θερμότητας που   αναπτύσσεται στο σώμα  από  τις  ασκήσεις.   Ξεφλούδιζα χωρίς να το καταλαβαίνω και χωρίς πόνο.  Γινότανε μια ανανέωση μέσα  και έξω  από  το σώμα. Αυτό δεν συνέβη  ποτέ  ξανά. Θυμάμαι  σε ένα μάθημα  πολλών  ωρών  από τις 9 πμ μέχρι  το βράδυ της ίδιας μέρας γύρω στις  20:00μμ   δουλεύαμε εξαντλητικά   και στο τέλος της μέρας δεν θυμάμαι πια ποιος δάσκαλος το είπε  μας λέει:    «Για να μην πάει χαμένη η μέρα  σας σήμερα ,τουλάχιστον  χαρίστε στον εαυτόν σας  ένα ερωτικό βράδυ». Μείναμε σιωπηλοί. Δεν μπορούσαμε  μετά από τόση δουλειά, να δεχτούμε ότι  η μέρα μας πήγε χαμένη. Με προβλημάτισε πολύ  η πρόταση αυτή  τότε. Προκλητική,  απροσδόκητη. Όμως κατάλαβα.

Συνοψίζοντας  την  σύντομη αυτήν προσέγγιση  σε μια από τις σημαντικότερες  στιγμές για το θέατρο  παγκοσμίως,  θα ήθελα να πω ότι το θέατρο και η τέχνη γενικότερα είναι κάτι απλό, αφού όμως ταξιδεύσεις πρώτα  σε  μέρη δύσβατα και  κακοτράχαλα.

Στις ασκήσεις  δεν χρειάζονται πολλά λόγια. Δεν είναι ‘ εν αρχή ‘ο λόγος εδώ, αλλά η αίσθηση. Το ένστικτο  είναι απαραίτητο  εργαλείο ζωής,  το τιμούμε και το προστατεύουμε και  θα  επανέλθω σε μια  ακόμη  τελευταία  ‘απολογία’ την μεθεπομένη Τετάρτη, πριν αποχωριστώ αυτήν την σύντομη προσωπική  μνεία  σε κάτι  σημαντικό.

Καθώς  γράφω αυτές τις γραμμές  τα λόγια του  Rainer Maria Rilke έρχονται στον νου μου. Για την δυσκολία που μας κάνει  καλύτερους. Μία ανάλυση  στο έργο του Rainer Maria Rilke ‘γράμματα σ’ έναν νέο ποιητή’, από τον κριτικό  λογοτεχνίας,   Γιώργο Αράγη,   ξεκαθαρίζει το τοπίο  της τέχνης. Ζωή και τέχνη είναι αλληλένδετα   και δεν μπορείς  αποκομμένα να μαθαίνεις, να  ζεις, να δημιουργείς  και να  εκφράζεσαι. Στο επόμενο,  η βιβλιογραφία που προτείνω μαζί με  τις  ‘ 10  εντολές ‘  που   συνοψίζουν,  το  κεφάλαιο  πρακτικές  ασκήσεις.

*

©Μαρία Πανούτσου

Διαβάστε τα προηγούμενα της Μαρίας Πανούτσου για το θέατρο

vintage_under2

Στηρίξτε την προσπάθειά μας με ένα απλό like στο facebook. Ευχαριστούμε


aegean-campaign8.11.16

Comments Off

Filed under Panoutsou, Δοκίμιο, θέατρο